કોંગ્રેસના નેતા અને લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીને મંગળવારે એક મોટા કાનૂની કેસમાં મોટી રાહત મળી. કર્ણાટક હાઈકોર્ટે 2023 ની વિધાનસભા ચૂંટણી દરમિયાન ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) દ્વારા તેમના વિરુદ્ધ દાખલ કરાયેલ માનહાનિનો કેસ ફગાવી દીધો. આ કેસ ‘કરપ્શન રેટ કાર્ડ’ નામની વિવાદાસ્પદ જાહેરાત સાથે સંબંધિત હતો, જેમાં તત્કાલીન ભાજપ સરકાર પર ભ્રષ્ટાચારનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો. કેસ ફગાવી દેવાને રાહુલ ગાંધી માટે મોટી કાનૂની જીત માનવામાં આવે છે.
હાઈકોર્ટનો ફેંસલો
જસ્ટિસ સુનીલ દત્ત યાદવની સિંગલ બેન્ચે રાહુલ ગાંધીની અરજી પર સુનાવણી કરતી વખતે આ ચુકાદો આપ્યો. તેના આદેશમાં, કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે આ કેસમાં રાહુલ ગાંધી સામે કાર્યવાહી ચાલુ રાખવી એ “કાનૂની પ્રક્રિયાનો દુરુપયોગ” હશે.
કોર્ટે રાહુલ ગાંધીની દલીલ સ્વીકારી કે સરકારના વહીવટની ટીકા કરવાથી માનહાનિ થતી નથી. રાહુલ ગાંધીએ તેમની અરજીમાં દલીલ કરી હતી કે જાહેરાતમાં કરવામાં આવેલા દાવાઓ વહીવટી ટીકા હતા અને તેમને વ્યક્તિગત રીતે જવાબદાર ઠેરવી શકાય નહીં.
‘કરપ્શન રેટ કાર્ડ’ કેસ શું હતો?
આ વિવાદ મે 2023 માં કર્ણાટક વિધાનસભા ચૂંટણીના પ્રચાર દરમિયાન શરૂ થયો હતો. કોંગ્રેસ પાર્ટીએ મુખ્ય અખબારોમાં “કરપ્શન રેટ કાર્ડ” શીર્ષકવાળી જાહેરાતો પ્રકાશિત કરી હતી. આ જાહેરાતોમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે તત્કાલીન ભાજપ સરકાર “40% કમિશન” ધરાવતી સરકાર હતી અને નિમણૂકો અને બદલીઓ માટે દર નક્કી કરવામાં આવ્યા હતા.
ભાજપની રાજ્ય એકમે આ જાહેરાત સામે ખાનગી ફરિયાદ દાખલ કરી હતી, જેમાં રાહુલ ગાંધી, મુખ્યમંત્રી સિદ્ધારમૈયા અને નાયબ મુખ્યમંત્રી ડી.કે. શિવકુમારને આરોપી તરીકે નામ આપવામાં આવ્યા હતા. ભાજપે દાવો કર્યો હતો કે આ આરોપો સંપૂર્ણપણે ખોટા, પાયાવિહોણા હતા અને પાર્ટીની છબીને કલંકિત કરતા હતા.
રાહુલ ગાંધીની દલીલો
સુનાવણી દરમિયાન, રાહુલ ગાંધીના વકીલે કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે:
- રાહુલ ગાંધીએ આ જાહેરાતો પ્રકાશિત કરવા માટે વ્યક્તિગત રીતે નિર્દેશ આપ્યો ન હતો.
- જાહેરાતે તત્કાલીન સરકારની ટીકા કરી હતી, કોઈ ચોક્કસ વ્યક્તિને બદનામ કરી ન હતી.
- ફરિયાદી (ભાજપ) આ કેસમાં સીધો “પીડિત” નથી, કારણ કે આરોપો સરકાર પર નિર્દેશિત કરવામાં આવ્યા હતા.
રાહુલ પહેલાથી જ કેસની સુનાવણી માટે કોર્ટમાં હાજર થઈ ચૂક્યા હતા. અગાઉ, જૂન 2024 માં, રાહુલ ગાંધી આ કેસમાં બેંગલુરુની એક ખાસ કોર્ટમાં હાજર થયા હતા, જ્યાં તેમને જામીન આપવામાં આવ્યા હતા. ડિસેમ્બર 2024 માં, તેમને વ્યક્તિગત હાજરીમાંથી પણ મુક્તિ આપવામાં આવી હતી. જાન્યુઆરી 2025 માં, હાઇકોર્ટે આ કેસમાં કાર્યવાહી પર વચગાળાનો સ્ટે આપ્યો હતો, જે હવે સંપૂર્ણપણે ઉઠાવી લેવામાં આવ્યો છે.
આ ફેંસલો કોંગ્રેસ માટે એક મોટી જીત માનવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે આ મામલો લાંબા સમયથી હેડલાઇન્સમાં હતો અને તેની આસપાસ રાજકીય નિવેદનબાજી તીવ્ર હતી.