Category: International

મિડલ ઈસ્ટમાં ફરીથી યુદ્ધ ફાટી નીકળ્યુ છે અને ઈરાન તથા અમેરિકાના સામસામે ભિષણ હૂમલાઓ પછી તંગદિલી વધી છે, હોર્મુઝ સ્ટેટમાં ઈરાને ત્રણ જહાજો પર મિસાઈલ છોડ્યા પછી તમતમી ઉઠેલા અમેરિકાએ ઈરાનના બંદરો પર એરસ્ટ્રાઈક કર્યા પછી ઈરાને કૂવૈતના અમેરિકી ઠેકાણાઓ પર હૂમલો કર્યો હોવાના અહેવાલો છે.

મિડલ ઈસ્ટમાં યુદ્ધની આગ ફરી એકવાર ભભૂકી ઉઠી છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ત્રણ કોમર્શિયલ જહાજો પર થયેલા હુમલાને અસ્વીકાર્ય ગણાવીને અમેરિકાએ ઈરાનને ગંભીર પરિણામો ભોગવવાની ચેતવણી આપી હતી, જેના ગણતરીના કલાકોમાં જ અમેરિકાએ ઈરાન પર ભયાનક જવાબી હવાઈ હુમલા શરૂ કરી દીધા હતાં.

અમેરિકન સેનાની સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (સેન્ટકોમ)એ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ એક્સ પર આ હુમલાની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરી હતી.

અમેરિકનસેનાએ દક્ષિણ ઈરાનના કેશમ આઈલેન્ડ, બંદર અબ્બાસ અને સીરિક વિસ્તારમાં ભારે બોમ્બમારો કર્યો હોવાનો દાવો કર્યો છે. બીજી તરફ ઈરાની સરકારી મીડિયા અને પ્રેસ ટીવીના અહેવાલો અનુસાર, દક્ષિણ ઈરાનના કેશમ દ્વીપ અને બંદર અબ્બાસમાં ભયાનક વિસ્ફોટોના અવાજો સંભળાયા છે. જ્યારે દક્ષિણના પોર્ટ સિટી સીરિકમાં ઓછામાં ઓછા સાત મોટા ધડાકા થયા છે, જેમાંથી છ પ્રોજેક્ટાઈલ સીરિકના તાહેરૂઈ પિયર વિસ્તારમાં આવીને પડ્યા છે.

અમેરિકાની સેન્ટ્રલ કમાન્ડે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ સૈન્ય કાર્યવાહી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થઈ રહેલા ત્રણ વાણિજ્યિક જહાજો પર ઈરાન દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલાના જવાબમાં કરવામાં આવી છે. સેન્ટકોમે ઈરાનના આ કૃત્યને ગેરવાજબી, ખતરનાક અને યુદ્ધવિરામ (સીઝફાયર) નું ખુલ્લું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું છે.

બીજી તરફ, આ હવાઈ હુમલા બાદ ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયે આકરી પ્રતિક્રિયા આપી છે. ઈરાને અમેરિકન હુમલાને ઇસ્લામાબાદ સમજૂતીના પ્રસ્તાવોનું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું છે અને આ માટે સંપૂર્ણપણે અમેરિકન સરકારને જવાબદાર ઠેરવી છે.

અમેરિકાએ ઈરાન પર મંગળવારે મોડી રાત્રે હવાઈ હુમલા કર્યા હતાં. જેમાં આઈઆરજીસીના 80થી વધુ મથકોને નિશાન બનાવાયા. આ હુમલા અલી ખામેનેઈના અંતિમ સંસ્કાર દરમિયાન થયા હતાં.

બીજી તરફ બહેરીનના ગૃહ મંત્રાલયે કટોકટીની ચેતવણી આપતા લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ જવા જણાવ્યું. ઈરાને કુવૈત પર પણ ડ્રોન-મિસાઈલ હુમલા કર્યા, જેની પુષ્ટિ કુવૈતી સેનાએ કરી છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ફરી એકવાર વધેલા ભારે તણાવની વચ્ચે બહેરીનના ગૃહ મંત્રાલયે સમગ્ર દેશમાં અચાનક કટોકટીની ચેતવણી આપતા સાયરન (ઇમરજન્સી અલાર્મ) વગાડી દીધા છે. મંત્રાલયે કડક આદેશ જાહેર કરીને તમામ નાગરિકો અને પ્રવાસીઓને કોઈપણ પ્રકારની વિલંબ વિના તુરંત જ નજીકના સુરક્ષિત સ્થાનો અથવા આશ્રયસ્થાનો (શેલ્ટર્સ) તરફ જવા નિર્દેશ આપ્યો છે. આ અણધારી ઘટના બાદ સમગ્ર દેશની સુરક્ષા એજન્સીઓ હાઈ એલર્ટ મોડ પર આવી ગઈ છે.

વાસ્તવમાં, મિડલ ઈસ્ટમાં આ તણાવ ત્યારે ચરમસીમાએ પહોંચ્યો જ્યારે અમેરિકી સેનાએ ઈરાન વિરુદ્ધ મંગળવાર મોડી રાતથી એક મોટું સૈન્ય ઓપરેશન શરૂ કર્યું. જે બુધવાર સવાર સુધી ચાલ્યું હતું. આ કાર્યવાહી એવા સમયે કરવામાં આવી છે જ્યારે ઈરાનમાં આયતુલ્લા અલી ખામેનેઈના અંતિમ સંસ્કારની વિધિ ચાલી રહી છે.

અમેરિકી સેનાના સત્તાવાર નિવેદન અનુસાર, આ હવાઈ હુમલામાં ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (આઈઆરજીસી) ના 80થી વધુ સૈન્ય મથકોને તબાહ કરવામાં આવ્યા છે. જેમાં ઈરાનની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ, કમાન્ડ એન્ડ કંટ્રોલ સેન્ટર, કોસ્ટલ રડાર સ્ટેશન, એન્ટી-શિપ મિસાઈલ લોન્ચર, ડ્રોન લોન્ચ સાઈટ અને 60થી વધુ હાઈ-સ્પીડ બોટ્સનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત બંદર અબ્બાસના શહીદ હક્કાની પોર્ટ સહિત કેશ્મ દ્વીપ અને સીરિકની આસપાસના અનેક લશ્કરી ઠેકાણાઓને પણ ભારે નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું છે.

આ યુદ્ધની અસર અન્ય ખાડી દેશો પર પણ જોવા મળી રહી છે. ઈરાને કુવૈતને નિશાન બનાવીને મોટો ડ્રોન અને મિસાઈલ હુમલો કર્યો છે, જેની પુષ્ટિ કુવૈતની સેના દ્વારા કરવામાં આવી છે. કુવૈતના સૈન્ય જનરલ સ્ટાફે જણાવ્યું કે દેશની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ અત્યારે સક્રિય છે અને દુશ્મન દેશ તરફથી આવી રહેલી મિસાઈલો તથા ડ્રોનને હવામાં જ તોડી પાડી રહી છે. સેનાએ લોકોને આકાશમાં થતા ધડાકાઓથી ન ગભરાવા અને તુરંત જ સુરક્ષિત સ્થળોએ આશરો લેવા વિનંતી કરી છે.

યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે બુધવારે કહ્યું હતું કે ઈરાન સાથેનો વચગાળાનો કરાર સમાપ્ત થઈ ગયો છે, પરંતુ તેઓ વાટાઘાટો ચાલુ રાખશે. યુદ્ધવિરામની સ્થિતિ વિશે પૂછવામાં આવતા, ટ્રમ્પે જવાબ આપ્યો, “મારા મતે સમાપ્ત થઈ ગયું છે.”

તેમણે ઉમેર્યું, “તેમની સાથે વ્યવહાર કરવો એ ફક્ત સમયનો બગાડ છે.” તેમણે આ ટિપ્પણીઓ તુર્કીના અંકારામાં બે દિવસીય નાટો સમિટ દરમિયાન અને ઇરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ટેન્કરો પર હુમલાનો બદલો લેવા માટે જે કાર્યવાહી કરી હતી તેના કલાકો પછી કરી હતી.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ એ ઇરાન સાથે યુદ્ધવિરામ (સીઝફાયર) જાહેર રીતે અંતમાં ટ્રમ્પ કહે છે કે યુએસ અને ઇરાન વચ્ચેના વેપાર હડતાલ પછી રાતોરાત યુદ્ધવિરામ સમાપ્ત થયો છે હૉર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાં જહાજો પર હુમલા બાદ અમેરિકાએ ઈરાન સામે પ્રહારો શરૂ કર્યા છે.

જવાબમાં ઇરાને કુવૈત અને બહરીનમાં અમેરિકી ના સૈન્ય મથકોને નિશાન બનાવ્યા છે, જેના કારણે બહેરીનમાં સાયરનો ગૂંજી ઉઠ્યા છે. અમેરિકાએ ઇરાનને વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલ વેચવાની મંજૂરી રદ કરવામાં આવી છે.

ટ્રેમ્પે એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તેઓ ઈરાનના નેતૃત્વ સાથે કોઈ ડીલ કરવા માંગતા નથી અને તે સમયનો બગાડ છેજો કે, તેમના દ્વારા વાતચીતના દરવાજા ઔપચારિક રીતે ખુલ્લા રખાયા છે આ તણાવને કારણે વૈશ્વિક બજારમાં કાચા તેલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે.

શુક્રવારે ઈરાનનાં ભૂતપૂર્વ સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લા અલી ખામેનીના અંતિમ સંસ્કાર માટે હજારો ઈરાનીઓ ઈરાનના તેહરાનમાં એકઠા થયા હતા. ખામેનીની શબપેટીને ઇસ્લામિક રિપબ્લિકના ધ્વજમાં લપેટીને અને કાળી પાઘડી પહેરાવીને કમ્પાઉન્ડમાં લાવવામાં આવી હતી. તેમના મૃતક સંબંધીઓના પાર્થિવ શરીરને પણ તેમની 14 મહિનાની પૌત્રીના નાની શબપેટીની સાથે મૂકવામાં આવ્યા હતા.

ખામેનેઈની પૌત્રી ઝહરા મોહમ્મદી ગોલપાયગાની, તેમની અને પરિવારના અન્ય ઘણા સભ્યો સાથે 28 ફેબ્રુઆરીના રોજ  અમેરિકા અને ઇઝરાયલે ઈરાન પર હૂમલો કરીને તમામની હત્યા કરી નાંખી હતી.  નાની બાળાની શબપેટીને પણ દેશના ધ્વજમાં લપેટીને ફ્રેમ કરેલા ફોટા સાથે મૂકવામાં આવ્યો હતો.

ખામેનેઈના અંતિમ સંસ્કારનિ વિધિ દિવસો સુધી ચાલશે

ખામેનેઈના મૃતદેહ શુક્રવારે તેહરાન પહોંચ્યા. ઈરાન અને ઇરાકના ઘણા શહેરોમાં તેમના અંતિમ સંસ્કાર સંબંધિત જાહેર કાર્યક્રમો 6 દિવસ સુધી ચાલુ રહેશે. તેમના પાર્થિવ શરીરને ઈરાન અને પડોશી ઈરાકના અનેક શહેરોમાં લઈ જવામાં આવશે.

શુક્રવારે સાંજે તેહરાનના ગ્રાન્ડ મોસલ્લાની બહાર ઇસ્લામિક રિપબ્લિકના સેંકડો સમર્થકો એકઠા થયા હતા, કારણ કે તે આજે જાહેર જનતા માટે ખુલવાનું હતું. દરવાજા ખુલતાની સાથે જ હજારો શોકગ્રસ્તો વિશાળ સંકુલના મુખ્ય આંગણામાં પહોંચી ગયા હતા.

AFP ન્યૂઝ એજન્સીના અહેવાલ મુજબ, શોકગ્રસ્તોએ લાલ બેનરો, જે બદલાના પ્રતીક છે, લઈને “અમેરિકા મુર્દાબાદ” અને “બદલો!” જેવા નારા લગાવ્યા હતા.

ગાલિબાફની આંખોમાં આંસુ
શુક્રવારે ઈરાની અધિકારીઓએ શોક વ્યક્ત કર્યો હતો. સંસદના સ્પીકર અને અમેરિકા સાથેની વાતચીતમાં ઈરાનના મુખ્ય વાટાઘાટકાર મોહમ્મદ બાઘેરી ગાલિબાફ આંસુમાં જોવા મળ્યા હતા. શ્રદ્ધાંજલિ આપનારા ટોચના ઈરાની અધિકારીઓમાં અહમદ વાહિદીનો સમાવેશ થાય છે. ખામેનીની હત્યા કરનારા હુમલામાં તેમના પુરોગામીનું મૃત્યુ થયા બાદ તેમને ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સના વડા તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.

ખામેનીના પાર્થિવ શરીરને સોમવાર સુધી તેહરાનમાં રાખવામાં આવશે. શહેરમાં એક સરઘસ કાઢવામાં આવશે. મંગળવારે, તેને કોમના ધાર્મિક કેન્દ્રમાં લઈ જવામાં આવશે, પછી બુધવારે પડોશી ઇરાકના પવિત્ર શહેરોમાં લઈ જવામાં આવશે, અને અંતે, ગુરુવારે, તેમને ઉત્તરપૂર્વીય ઈરાનમાં ખામેનીના વતન મશહદમાં દફનાવવામાં આવશે.

યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડરને રદ કર્યો છે જેમાં વિદેશી નાગરિકો અથવા ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રન્ટ્સને યુ.એસ.માં જન્મેલા બાળકોને આપવામાં આવતી સ્વચાલિત જન્મજાત નાગરિકતાનો અંત લાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો.

કોર્ટે 6-3 બહુમતીથી ઠરાવ્યું કે આ યુ.એસ. બંધારણના 14મા સુધારાનું ઉલ્લંઘન કરે છે. આ સીમાચિહ્નરૂપ ફેસલામાં કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે 14મા સુધારા હેઠળ, યુ.એસ.ની ધરતી પર જન્મેલું કોઈપણ બાળક આપમેળે યુએસની નાગરિકતા મેળવે છે, અને આને ફક્ત એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર દ્વારા બદલી શકાતું નથી.

મુખ્ય ન્યાયાધીશ જોન રોબર્ટ્સે બહુમતીનો નિર્ણય લખતા જણાવ્યું હતું કે 14મા સુધારાના નાગરિકતા કલમનો હેતુ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં જન્મેલા દરેક સ્વતંત્ર વ્યક્તિને નાગરિકતા અધિકારો આપવાનો છે, અને કોર્ટ આ વચનને સમર્થન આપશે.

ફેંસલા બાદ ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રન્ટ્સ અને કામચલાઉ વિઝા ધારકોના બાળકોને પણ જન્મજાત નાગરિકતા પ્રાપ્ત થતી રહેશે.

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે તેમના બીજા કાર્યકાળની શરૂઆતમાં “બર્થ ટૂરિઝમ” ને રોકવા અને ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રન્ટ્સના બાળકો માટે નાગરિકતા મર્યાદિત કરવાનો પ્રયાસ કરતો એક કાર્યકારી આદેશ જારી કર્યો.

યુરોપ હાલમાં રેકોર્ડબ્રેક ગરમીના મોજાથી પીડાઈ રહ્યું છે. ભારે ગરમીને કારણે ફ્રાન્સમાં લગભગ 1,000 લોકોના મોત થયા છે. આરોગ્ય એજન્સીએ રવિવારે અહેવાલ આપ્યો કે આ મૃત્યુ 24 જૂનથી 27 જૂન દરમિયાન થયા છે. વધારાના મૃત્યુનો અર્થ એ છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સરેરાશ મૃત્યુઆંક કરતાં આ વખતે આશરે 1,000 લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

જોકે સરકારે અગાઉના કે આ વખતના ચોક્કસ આંકડા આપ્યા નથી, અધિકારીઓ કહે છે કે 85% મૃત્યુ વૃદ્ધોના છે. મોટાભાગના મૃત્યુ ઘરે થયા છે.

રાજધાની, પેરિસ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં આવા કેસોની સંખ્યા ખાસ કરીને ઊંચી છે. દરમિયાન, જર્મની, સ્પેન, યુકે, ડેનમાર્ક, ઇટાલી અને સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ સહિત 16 દેશોમાં તાપમાને દાયકાઓ જૂના રેકોર્ડ તોડી નાખ્યા છે.

AFP ન્યૂઝ એજન્સીના અંદાજ મુજબ, રવિવારે યુરોપમાં આશરે 191 મિલિયન લોકોએ 35°C કે તેથી વધુ તાપમાનનો સામનો કર્યો હતો. રસ્તાઓ પીગળી રહ્યા હતા, શાળાઓ બંધ કરવાની ફરજ પડી હતી અને અન્યત્ર મોટા પાયે જંગલોમાં આગ લાગી હતી.

વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે યુરોપમાં તાપમાન વૈશ્વિક સરેરાશ કરતા ઝડપથી વધી રહ્યું છે. ભવિષ્યમાં, આવા ગરમીના મોજા વધુ વારંવાર આવશે અને લાંબા સમય સુધી ચાલશે.

યુરોપિયન દેશોમાં ગરમીની સ્થિતિ

બ્રિટન: 50 વર્ષ જૂન ગરમીનો રેકોર્ડ ત્રણ વખત તૂટ્યો

બ્રિટિશ ઇતિહાસમાં પહેલીવાર, સતત ત્રણ દિવસ માટે ‘રેડ ચેતવણી’ જારી કરવામાં આવી છે. અગાઉનો 50 વર્ષ જૂનનો રેકોર્ડ (35.6°C) આ અઠવાડિયે ત્રણ વખત તૂટ્યો હતો.

દક્ષિણ ઇંગ્લેન્ડમાં તાપમાન 36.4°C સુધી પહોંચ્યું, જે આ જૂનનો નવો રેકોર્ડ છે. બ્રિટિશ ઇતિહાસમાં સૌથી વધુ તાપમાન 40.3°C છે, જે જુલાઈ 2022 માં નોંધાયું હતું. એવું માનવામાં આવે છે કે તે આ વર્ષે તૂટી શકે છે.

ગરમીને કારણે, વીજળીની માંગ 45 વર્ષમાં તેના ઉચ્ચતમ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. ગરમીના સ્ટ્રોક, ડિહાઇડ્રેશન અને શ્વાસોચ્છવાસની સમસ્યાઓથી પીડાતા દર્દીઓની સંખ્યામાં અચાનક વધારો થયો છે, જેના કારણે ઘણી મોટી હોસ્પિટલોને કટોકટી જાહેર કરવી પડી છે.

બ્રિટનમાં 1,000 થી વધુ શાળાઓ બંધ કરવી પડી છે. કોંક્રિટ અને જૂની ટેકનોલોજીથી બનેલી વર્ગખંડની ઇમારતો એટલી ગરમ થઈ ગઈ છે કે બાળકો અને શિક્ષકો માટે તેમાં બેસવું મુશ્કેલ બની ગયું છે.

ગરમી લોખંડના રેલ્વે ટ્રેકને પહોળા કરી રહી છે અને તેમના વળાંકનું જોખમ વધારી રહી છે. આને કારણે, ટ્રેનો પર કડક ગતિ મર્યાદા (60 માઇલ પ્રતિ કલાક) લાદવામાં આવી છે. વધુમાં, પાણી બચાવવા માટે, ઘણા વિસ્તારોમાં હોઝપાઈપ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે.

સ્પેન: યુરોપમાં સૌથી ગરમ સ્થળ, તાપમાન 45 ડિગ્રી સેલ્સિયસથી વધુ 

સ્પેન હાલમાં યુરોપમાં સૌથી ગરમ હવામાનનો અનુભવ કરી રહ્યું છે. અંદુજર શહેરમાં તાપમાન 45.1 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી ગયું છે. ઉત્તરીય શહેર બિલબાઓમાં, પારો 42.7 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી ગયો છે, જે જૂનનો સર્વકાલીન રેકોર્ડ તોડી નાખે છે. ગરમીને કારણે છેલ્લા ચાર દિવસમાં દેશમાં 200 થી વધુ લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

ભારે દુષ્કાળ અને તીવ્ર ગરમીને કારણે, સ્પેનમાં જંગલોમાં ભીષણ આગ લાગી છે. અગ્નિશામક વિભાગો આગ ઓલવવા માટે ચોવીસ કલાક કામ કરી રહ્યા છે, અને ઘણા શહેરોને ખાલી કરાવવા પડ્યા છે.

જર્મની: 41.5 ડિગ્રી સેલ્સિયસ, ઇતિહાસની સૌથી ગરમ રાત

શનિવારે, જર્મન શહેર ડ્રોવિટ્ઝમાં 41.5 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાયું હતું, જે જર્મન ઇતિહાસમાં અત્યાર સુધીનું સૌથી વધુ તાપમાન છે. દરમિયાન, કુબશુટ્ઝ શહેરમાં રાત્રિનું તાપમાન 29.4 ડિગ્રી સેલ્સિયસથી નીચે આવ્યું ન હતું. લગભગ 150 વર્ષ પહેલાં રેકોર્ડ શરૂ થયા પછી આ દેશની સૌથી ગરમ રાત હતી.

ગરમી એટલી તીવ્ર છે કે ઘણા હાઇવે પીગળી ગયા છે અને તિરાડો પડી ગઈ છે, જેના કારણે તેમને બંધ કરવા પડ્યા છે. જર્મનીમાં ઘણા રમતગમત કાર્યક્રમો, સંગીત ઉત્સવો અને કોન્સર્ટ સલામતીના કારણોસર રદ કરવા અથવા મુલતવી રાખવા પડ્યા છે.

ડેનમાર્ક: ઠંડા દેશમાં તાપમાન 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી ગયું

જર્મનીનો પાડોશી દેશ ડેનમાર્ક તેના ઠંડા હવામાન માટે જાણીતો છે. આ વર્ષે, દેશમાં ઇતિહાસમાં ક્યારેય ન જોવા મળેલી ગરમીનો અનુભવ થઈ રહ્યો છે. શનિવારે તાપમાન 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી ગયું.

1874 માં રેકોર્ડ શરૂ થયા પછી ડેનમાર્કમાં આ સૌથી વધુ તાપમાન નોંધાયું છે. અગાઉનો રેકોર્ડ ઓગસ્ટ 1975 માં 36.4 ડિગ્રી સેલ્સિયસ હતો.

ડેનમાર્કના રસ્તાઓ પીગળી રહ્યા છે. પરિણામે, રસ્તાઓ ધોવાણથી બચવા માટે ભારે વાહનોના ટ્રાફિક પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે.

ગરમીથી બચવા માટે લાખો સ્થાનિકો અને પ્રવાસીઓ કોપનહેગનના પ્રખ્યાત અમાગર બીચ અને દેશના અન્ય દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં ઉમટી પડ્યા હતા. પરિસ્થિતિ એવી હતી કે ઠંડા પાણીમાં સ્નાન કરવા અને ગરમીથી બચવા માટે બીચ પર પગ મૂકવાની પણ જગ્યા નહોતી.

ફ્રાન્સ: ઇતિહાસનો સૌથી ગરમ દિવસ, તાપમાન 44.3 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી ગયું

ફ્રેન્ચ શહેર પિસોસમાં 44.3 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાયું. દરમિયાન, રાષ્ટ્રીય સરેરાશ તાપમાન 30°C ને વટાવી ગયું, જેના કારણે તે ફ્રાન્સનો રેકોર્ડ પરનો સૌથી ગરમ દિવસ બન્યો.

રાત્રિનું તાપમાન પણ સરેરાશ 22°C થી નીચે ન આવ્યું. પાટા પરથી ફેલાતી ગરમીને કારણે ટ્રેનો રોકી દેવામાં આવી હતી, અને પાવર ગ્રીડ નિષ્ફળ ગયો હતો, જેના કારણે 50,000 ઘરો વીજળી વગરના રહ્યા હતા.

ફ્રાન્સમાં, સરકારે જાહેર સ્થળોએ દારૂ પીવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. તીવ્ર ગરમીને કારણે 1,350 થી વધુ શાળાઓ બંધ કરવામાં આવી છે.

ઇટાલી: 18 શહેરોમાં રેડ એલર્ટ, પો નદી દુષ્કાળના જોખમમાં

ઇટાલીમાં ગરમીનું મોજું સતત વધી રહ્યું છે. સરકારે રોમ, મિલાન, વેનિસ, ફ્લોરેન્સ અને તુરીન સહિત 18 શહેરોમાં સૌથી વધુ રેડ હીટ એલર્ટ જારી કર્યું છે.

તીવ્ર ગરમીને કારણે, દેશની સૌથી લાંબી નદી, પોનું પાણીનું સ્તર ઝડપથી ઘટી રહ્યું છે. આના કારણે નદીમાં ખારું પાણી પ્રવેશી રહ્યું છે, જેના કારણે ખેતી અને પીવાના પાણી માટે ખતરો ઉભો થયો છે.

સરકારે ઘણા વિસ્તારોમાં લોકોને બપોર દરમિયાન બહાર ન જવાની સલાહ આપી છે અને કામના કલાકોમાં પણ ફેરફાર કર્યા છે.

ચેક રિપબ્લિક: 40 ડિગ્રીનો ઐતિહાસિક આંકડો પાર

હીટવેવથી ચેક રિપબ્લિક પણ બચ્યું નથી. શનિવારે, ડોક્સાની શહેરમાં 40.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન નોંધાયું હતું.

અગાઉનો રાષ્ટ્રીય સર્વકાલીન રેકોર્ડ 40.4 ડિગ્રી સેલ્સિયસ હતો, જે લગભગ 14 વર્ષ પહેલાં 20 ઓગસ્ટ, 2012 ના રોજ ડોબ્રીચોવિસ શહેરમાં નોંધાયો હતો.

હવામાન વિભાગે સમગ્ર દેશ માટે રેડ એલર્ટનું ઉચ્ચતમ સ્તર જારી કર્યું છે અને લોકોને બપોર દરમિયાન ઘરની બહાર ન નીકળવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ: જૂનનો સૌથી ગરમ દિવસ રેકોર્ડ પર

સ્વિસ શહેર બાસેલમાં તાપમાન ૩૮.૮ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચ્યું. દેશના ઇતિહાસમાં આ જૂનનું સૌથી વધુ તાપમાન છે.

તીવ્ર ગરમીને કારણે હિમનદીઓ ઝડપથી પીગળી રહ્યા છે. વૈજ્ઞાનિકોએ ચેતવણી આપી છે કે આ વર્ષે હિમનદીઓમાંથી બરફનું પતન રેકોર્ડ સમય પહેલા શરૂ થઈ ગયું છે.

યુરોપની તીવ્ર ગરમીને કારણે સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડના હિમનદીઓ ઝડપથી પીગળી રહ્યા છે.

પોલેન્ડ: 100 વર્ષ જૂનો તાપમાનનો રેકોર્ડ તૂટવાની શક્યતા

પોલેન્ડ પણ રેકોર્ડબ્રેક ગરમીનો અનુભવ કરી રહ્યું છે. હવામાન વિભાગે દેશના ઘણા ભાગોમાં તાપમાન 40°C થી વધુ થવાની આગાહી કરી છે.

જો આવું થાય, તો 1921માં સ્થાપિત 40.2°C નો રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડ તૂટી જશે. સરકારે આરોગ્ય ચેતવણી જારી કરી છે અને લોકોને બપોરે બહાર ન નીકળવાની સલાહ આપી છે. ઘણા શહેરોમાં ઠંડક કેન્દ્રો ખોલવામાં આવ્યા છે.

પોર્ટુગલ: તાપમાન 40°C થી વધુ, જંગલમાં આગ લાગવાનું જોખમ

પોર્ટુગલમાં તાપમાન પણ સતત 40°C થી વધુ થઈ રહ્યું છે. દેશના ઘણા વિસ્તારોમાં રેડ એલર્ટ લાગુ છે. તીવ્ર ગરમી અને દુષ્કાળને કારણે જંગલમાં આગ લાગવાનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધ્યું છે.

ફાયર વિભાગને હાઇ એલર્ટ પર રાખવામાં આવ્યું છે, અને લોકોને જંગલોમાં આગ લગાડવા અથવા બાર્બેક્યુ કરવાનું ટાળવા કહેવામાં આવ્યું છે.

ભારતમાં 40°C તાપમાન સામાન્ય કેમ છે? યુરોપમાં તે કેવી રીતે આપત્તિ બની જાય છે?

ભારતમાં જ્યારે તાપમાન 43°C સુધી પહોંચે છે, ત્યારે લોકો તેને મે-જૂનની લાક્ષણિક ગરમી માને છે, માથા પર ગમછા પહેરે છે અને કેરીના પન્નાનો ચૂસકો લેતા કામ પર જાય છે. પરંતુ જ્યારે યુરોપમાં તે જ તાપમાન 40°C ને વટાવી જાય છે, ત્યારે રેડ એલર્ટ જારી કરવામાં આવે છે, ટ્રેનો અટકી જાય છે અને તેને ‘રાષ્ટ્રીય આપત્તિ’ જાહેર કરવામાં આવે છે.

આ પાછળ ફક્ત એક જ કારણ નથી, પરંતુ ભૂગોળ, માળખાગત સુવિધાઓ અને માનવ શરીરના વર્તનનું આખું વિજ્ઞાન છે.

1. માળખાગત સુવિધાઓમાં તફાવત

યુરોપ: ઘરો અને ઇમારતો ગરમીને અંદર ફસાવવા માટે બનાવવામાં આવે છે, જેનાથી શિયાળામાં ગરમીની જરૂરિયાત ઓછી થાય છે. જ્યારે ગરમી હોય છે, ત્યારે આ ઘરો ‘ઓવન’ (તંદૂર) ની જેમ કાર્ય કરે છે. ગરમી અંદર ખેંચાય છે પણ બહાર નીકળી શકતી નથી.

ભારત: ઘરો ક્રોસ-વેન્ટિલેશન માટે બનાવવામાં આવે છે. ઊંચી છત, માર્બલ અથવા ટાઇલ ફ્લોર અને ખુલ્લી બારીઓ ગરમીને ફસાવવાને બદલે તેને છોડવામાં મદદ કરે છે.

2. માનવ શરીરની આદતો

ભારત: આપણા શરીર બાળપણથી જ ઊંચા તાપમાનથી ટેવાયેલા હોય છે. ભારતીયોમાં સારી થર્મોરેગ્યુલેશન સિસ્ટમ (શરીરના તાપમાનને નિયંત્રિત કરવાની ક્ષમતા) હોય છે. તેમના શરીર ભારે ગરમીમાં પરસેવો કરે છે, જે તેમને ઝડપથી ઠંડુ કરે છે.

યુરોપ: યુરોપિયનો નીચા તાપમાનથી ટેવાયેલા હોય છે. જ્યારે તાપમાન અચાનક 40°C સુધી પહોંચે છે, ત્યારે તેમના શરીર આંચકો સહન કરી શકતા નથી. આ ઝડપથી હીટ સ્ટ્રોક, ડિહાઇડ્રેશન અને અંગ નિષ્ફળતાનું જોખમ વધારે છે.

3.ભેજમાં તફાવત

ગરમી ફક્ત તાપમાન દ્વારા જ નહીં, પરંતુ હવામાં ભેજ દ્વારા નક્કી થાય છે. ભારતમાં, મે અને જૂનના શુષ્ક ઉનાળા દરમિયાન પરસેવો ઝડપથી બાષ્પીભવન થાય છે, જે શરીરનું તાપમાન ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.

યુરોપમાં જ્યારે ગરમી હોય છે, ત્યારે હવા ખૂબ ભેજવાળી હોય છે. ભેજ પરસેવાને બાષ્પીભવન થવાથી અટકાવે છે, જે શરીરને ઠંડુ થવાથી અટકાવે છે. 40°C તાપમાન 45°C કે તેથી વધુ અનુભવી શકે છે.

પાકિસ્તાનના મીડિયા નિયમનકારે ટેલિવિઝન ચેનલ જિયો ન્યૂઝનું પ્રસારણ લાઇસન્સ 15 દિવસ માટે સસ્પેન્ડ કર્યું છે. મોહરમ દરમિયાન એક કાર્યક્રમમાં પ્રસારિત થતી સામગ્રીને કારણે આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી; મોહરમ ઇસ્લામિક કેલેન્ડરમાં સૌથી સંવેદનશીલ સમય છે. નિયમનકારે જણાવ્યું હતું કે જિયો ન્યૂઝે 26 જૂનના રોજ એક કાર્યક્રમ દરમિયાન “ધાર્મિક દ્રશ્યો” દર્શાવ્યા હતા જે ધાર્મિક લાગણીઓને ઠેસ પહોંચાડી શકે છે, ધાર્મિક સંવાદિતાને ખલેલ પહોંચાડી શકે છે અને કાયદો અને વ્યવસ્થાને ખલેલ પહોંચાડી શકે છે.

પાકિસ્તાનમાં ધાર્મિક વિવાદ ઝડપથી ફાટી નીકળે છે
જિયો ન્યૂઝે માફી માંગી અને રવિવારે એક નિવેદન જારી કરીને કહ્યું કે સામગ્રી ભૂલથી પ્રસારિત થઈ હતી અને ચેનલના સંપાદકીય વિચારો અથવા માન્યતાઓને પ્રતિબિંબિત કરતી નથી. પયગંબર મુહમ્મદ અને ઇસ્લામમાં અન્ય આદરણીય વ્યક્તિઓનું ચિત્રણ પાકિસ્તાનમાં ખૂબ જ સંવેદનશીલ મુદ્દો છે; પશ્ચિમી દેશોમાં પ્રકાશિત થયેલા કાર્ટૂનથી પણ વ્યાપક વિરોધ થયો છે. મુસ્લિમ બહુમતી ધરાવતા દેશમાં ધાર્મિક વિવાદો ઝડપથી જાહેર ગુસ્સો ભડકી શકે છે, તેથી અધિકારીઓ મોહરમ કાર્યક્રમો દરમિયાન કડક સુરક્ષા જાળવી રાખે છે.

પાકિસ્તાનના સૌથી મોટા ખાનગી ટેલિવિઝન ચેનલોમાંના એક, જીઓ ન્યૂઝે જણાવ્યું હતું કે તેના તમામ પ્લેટફોર્મ પરથી વિવાદાસ્પદ સામગ્રી દૂર કરવામાં આવી છે.

અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફરી એકવાર દુનિયાને આશ્ચર્યચકિત કરી દીધી છે. તેમણે એક નવો મર્યાદિત આવૃત્તિનો યુએસ પાસપોર્ટ જારી કર્યો છે જેમાં તેમની પોતાનો ફોટો છે. યુએસ ઇતિહાસમાં આ પહેલી વાર છે જ્યારે પાસપોર્ટમાં કોઈ વર્તમાન રાષ્ટ્રપતિ હોય. વધુમાં, તેમનો ફોટો નજીકના ભવિષ્યમાં એક ડોલરની નોટ પર પણ દેખાશે. આ પાસપોર્ટ અમેરિકન સ્વતંત્રતાની 250મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે જારી કરવામાં આવનાર છે. યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે અગાઉ જાહેરાત કરી હતી કે કસ્ટમ આર્ટવર્ક સાથેનો આ સ્મારક પાસપોર્ટ 6 જુલાઈથી ઉપલબ્ધ થશે. તે ફક્ત વોશિંગ્ટનમાં વ્યક્તિગત મુલાકાતો દ્વારા મર્યાદિત સંખ્યામાં જ ઉપલબ્ધ થશે.

આ પાસપોર્ટમાં વ્હાઇટ હાઉસમાં ટેબલ પર હાથ રાખીને યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો ગુસ્સો દર્શાવતો ફોટો છે. આનાથી અમેરિકન સ્વતંત્રતાના 250 વર્ષમાં પહેલી વાર એક રેકોર્ડ બન્યો છે કે તેમનો ફોટો પાસપોર્ટ પર દર્શાવવામાં આવ્યો છે. અગાઉ, તેઓ જોન એફ. કેનેડી સેન્ટરનું નામ પણ પોતાના નામ પર રાખવા માંગતા હતા, પરંતુ કોર્ટે તેમની યોજનાઓને અવરોધિત કરી હતી. ટ્રમ્પે પોતે આ નવા યુએસ પાસપોર્ટ વિશે માહિતી શેર કરી, લખ્યું, “સ્વાગત છે, પરંતુ સાવચેત રહો.” પાસપોર્ટ પર ટ્રમ્પનો ફોટો વ્હાઇટ હાઉસના ફોટોગ્રાફર ડેનિયલ ટોરોકે લીધો હતો.

સરકારી ઇમારતો પર ટ્રમ્પના બેનરો લહેરાયા, ટ્રમ્પના ફોટોવાળી નોટો પણ જારી કરાશે

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમના બીજા કાર્યકાળ દરમિયાન સરકારી સંસ્થાઓ પર પોતાનો પ્રભાવ લાદવાનો સતત પ્રયાસ કર્યો છે. પાસપોર્ટ પર પોતાનો ફોટો છાપવાના તેમના નિર્ણયને આ દ્રષ્ટિએ જોવામાં આવી રહ્યો છે. તેમના ફોટોવાળી નોટો પણ જારી કરવામાં આવશે, જ્યારે વિવિધ સરકારી ઇમારતો પર તેમના ફોટોવાળા બેનરો લહેરાતા જોવા મળે છે. આ પગલાની અમેરિકન જનતાના એક વર્ગ દ્વારા ટીકા કરવામાં આવી છે. તેઓ પહેલા અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ છે જેમનો ફોટો તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન પાસપોર્ટ જેવા દસ્તાવેજ પર દેખાઈ છે.

દક્ષિણ અમેરિકન દેશ વેનેઝુએલા પર વિનાશક ભૂકંપ આવ્યો છે. એક મિનિટના અંતરે આવેલા 7.1 અને 7.5 ની તીવ્રતાના ભૂકંપે ભારે વિનાશ મચાવ્યો છે. અનેક ઇમારતો અને માળખાં ધરાશાયી થયા છે. રાજધાની કારાકાસમાં 164 લોકોના મોત અને 97 ઘાયલ થયાના અહેવાલ છે. રાહત અને બચાવ કામગીરી ચાલુ છે.

બુધવારે, વેનેઝુએલાની રાજધાની કારાકાસની પશ્ચિમમાં જોરદાર ભૂકંપ અનુભવાયા હતા. ઇમારતો ધરાશાયી થઈ ગઈ હતી, જેના કારણે લોકો કાટમાળ નીચે દટાઈ ગયા હતા. હવામાનશાસ્ત્રીઓએ દક્ષિણ અમેરિકન દેશમાં જાનમાલના નોંધપાત્ર નુકસાનની ચેતવણી આપી છે.

યુએસ ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સર્વે (યુએસજીએસ) અનુસાર, કારાકાસથી લગભગ 160 કિલોમીટર (100 માઇલ) પશ્ચિમમાં 7.2 ની તીવ્રતાનો ભૂકંપ આવ્યો હતો, ત્યારબાદ એક મિનિટથી પણ ઓછા સમયમાં 7.5 ની તીવ્રતાનો બીજો ભૂકંપ આવ્યો હતો. પ્રારંભિક અંદાજ મુજબ મૃત્યુઆંક 10,000 થી 100,000 ની વચ્ચે હોઈ શકે છે.

કટોકટી જાહેર

વેનેઝુએલાના કાર્યકારી રાષ્ટ્રપતિ ડેલ્સી રોડ્રિગ્ઝે બુધવારે દેશમાં આવેલા વિનાશક ભૂકંપ બાદ કટોકટીની સ્થિતિ જાહેર કરી હતી. રાષ્ટ્રને સંબોધતા તેમણે કહ્યું, “જે લોકોએ કમનસીબે પરિવારના સભ્ય ગુમાવ્યા છે તેમના પ્રત્યે અમે સંવેદના વ્યક્ત કરીએ છીએ.” જોકે, તેમણે મૃત્યુ કે ઇજાઓનો કુલ આંકડો આપ્યો નથી.

સીએનએન અનુસાર, ભૂકંપ પછી ધરાશાયી થયેલી ઇમારતો અને ક્ષતિગ્રસ્ત માળખાં નીચે ફસાયેલા લોકોને શોધવા અને બચાવવા માટે કટોકટી પ્રતિભાવ ટીમો તૈનાત કરવામાં આવી છે.

સ્થાનિક અધિકારીઓ અને પ્રત્યક્ષદર્શીઓએ અહેવાલ આપ્યો છે કે ઇમારતો ધરાશાયી થઈ છે, બચાવ કામગીરી ચાલી રહી છે, અને ઘાયલોની સંખ્યા વધી રહી છે. ગૃહ પ્રધાન ડિઓસડાડો કાબેલોએ રાજ્ય ટીવી પર જણાવ્યું હતું કે, “ઘણી ઇમારતો અને મકાનો ધરાશાયી થયા છે, અને અમે સુરક્ષા અને નાગરિક સહાય માટે ઉપલબ્ધ દરેક વસ્તુનો ઉપયોગ કરીને પરિસ્થિતિને સંભાળી રહ્યા છીએ.”

અમેરિકા મદદ માટે આગળ આવ્યું
ભૂકંપ બાદ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સહાય પૂરી પાડવા માટે આગળ આવ્યું છે. “અમે વેનેઝુએલાના અધિકારીઓ સાથે સંપર્કમાં છીએ અને સહાય એકત્રિત કરી રહ્યા છીએ,” યુએસ ડેપ્યુટી સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ ક્રિસ્ટોફર લેન્ડાઉએ X ના રોજ જણાવ્યું હતું. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે ભૂકંપ ખૂબ જ વિનાશક હતો.

કારાકાસમાં યુએસ દૂતાવાસે કહ્યું કે તે ભૂકંપ પછીની પરિસ્થિતિ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે અને નાગરિકોને આશ્રય લેવા અને ક્ષતિગ્રસ્ત વિસ્તારોથી દૂર રહેવા વિનંતી કરી.

રજાના દિવસે ભૂકંપ
જે દિવસે વેનેઝુએલામાં ભૂકંપ આવ્યો તે દિવસે જાહેર રજા હતી, અને લોકો ઘરે હતા. 1821 માં વેનેઝુએલાએ સ્પેનથી સ્વતંત્રતા મેળવી, જેના કારણે તે જાહેર રજા બની ગઈ.

પશ્ચિમ કારાકાસમાં રહેતા 41 વર્ષીય પ્રચારક એસ્ટ્રિડ રામિરેઝે કહ્યું, “તે શરૂ થતાં જ, અમે લોકોની ચીસો સાંભળી. બધા સીડી પરથી નીચે દોડી રહ્યા હતા.”

પૂર્વી કારાકાસના 56 વર્ષીય રહેવાસી કોર્સો માર્ટિનેઝે કહ્યું, “તે ખૂબ જ જોરદાર અવાજ હતો. ઘરમાં વસ્તુઓ પડી ગઈ, રેફ્રિજરેટરમાં રહેલા જગ પણ પડી ગયા. મેં પહેલાં ક્યારેય આવું કંઈ અનુભવ્યું ન હતું.”

ઘાયલોની સારવાર માટે હોસ્પિટલો તૈયાર
કારાકાસમાં હોસ્પિટલ ડી ક્લિનિકાસમાં, એક કર્મચારીએ જણાવ્યું હતું કે ઘાયલોની સારવાર માટે સ્ટાફને બે વાર રાત્રિ શિફ્ટમાં કામ કરવાનું કહેવામાં આવ્યું હતું. વેનેઝુએલાના સૌથી મોટા એરપોર્ટ, કારાકાસના ઉત્તર કિનારે આવેલા મૈક્વેટિયાને નુકસાનને કારણે બંધ કરવામાં આવ્યું છે.

ભારત શક્ય તમામ સહાય પૂરી પાડવા માટે તૈયાર છે: પીએમ મોદી
વેનેઝુએલામાં આવેલા વિનાશક ભૂકંપ પર દુઃખ વ્યક્ત કરતા, પીએમ મોદીએ કહ્યું, “વેનેઝુએલામાં આવેલા પ્રચંડ ભૂકંપથી થયેલી વિનાશથી હું ખૂબ જ દુઃખી છું. ભારતના લોકો વતી, હું સરકાર અને વેનેઝુએલાના લોકો અને ખાસ કરીને પ્રિયજનો ગુમાવનારા પરિવારો પ્રત્યે મારી ઊંડી સંવેદના વ્યક્ત કરું છું.

અમે ઘાયલોના ઝડપી સ્વસ્થ થવા માટે પ્રાર્થના કરીએ છીએ અને આ મુશ્કેલ સમયમાં અસરગ્રસ્ત તમામ લોકો સાથે એકતામાં ઊભા છીએ. ભારત તમામ શક્ય સહાય પૂરી પાડવા માટે તૈયાર છે.”

ઓઇલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર કોઈ અસર નહીં
ભૂકંપના આંચકાથી વેનેઝુએલાના તેલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર તાત્કાલિક અસર થઈ ન હતી, કારણ કે જે શહેરોમાં ભારે નુકસાન થયું હતું તેમાંથી લગભગ કોઈ પણ શહેરમાં નોંધપાત્ર તેલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર નથી. મારાકાઇબો તળાવના મુખ્ય તેલ કેન્દ્ર નજીક મારાકાઇબોમાં નાગરિક સુરક્ષા અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે કોઈ ઈજાના અહેવાલ નથી.