ભારતમાં ડ્રોન ડિલિવરીનો ક્રેઝ વધ્યો, શું ડિલિવરી રાઇડર્સની નોકરીઓ જોખમમાં છે?

ડ્રોન હવે ભારતના શહેરી આકાશમાં માત્ર એક ટેકનોલોજીકલ અજાયબી નથી, પરંતુ લોજિસ્ટિક્સનો વિશ્વસનીય ભાગ છે. ડ્રોન પહેલાથી જ ભારતના શહેરી વિસ્તારોમાં દવાઓ, ડાયગ્નોસ્ટિક સાધનો, પાર્સલ અને ઈ-કોમર્સ શિપમેન્ટ પહોંચાડી રહ્યા છે.

સરકારના ડ્રોન નિયમો 2021, PLI યોજના અને ‘ડિજિટલ સ્કાય પ્લેટફોર્મ’ જેવી પહેલોએ આ ટેકનોલોજીને પ્રયોગશાળામાંથી સીધી કોમર્શિયલ માર્કેટમાં ફેરવી દીધી છે.

લોજિસ્ટિક્સ નિષ્ણાતોના મતે, ભારતનું ઝડપી-વ્યાપારિક (10-મિનિટ ડિલિવરી) બજાર $10 બિલિયનને વટાવી ગયું છે. આ સંદર્ભમાં, ડ્રોન ગ્રાઉન્ડ ટ્રાફિક અને ડિલિવરી ડ્રાઇવરોના વધતા ખર્ચ (ઇંધણ, જાળવણી અને કમિશન) ને સંબોધવામાં ગેમ-ચેન્જર સાબિત થઈ રહ્યા છે.

ખરેખર, ડ્રોન નબળા રસ્તાઓ અથવા ટ્રાફિકથી પ્રતિરક્ષા ધરાવે છે, જે ડિલિવરી ખર્ચમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો કરે છે. સૌથી મોટો ફાયદો ટાયર-2 શહેરો અને ગ્રામીણ ભારતમાં અનુભવાઈ રહ્યો છે, જ્યાં માળખાગત સુવિધાઓના અભાવે દવાઓ અને આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ સમયસર પહોંચી શકતી ન હતી.
શું ડિલિવરી રાઇડર્સની નોકરીઓ જોખમમાં છે?
નિષ્ણાતોના મતે, ડ્રોન હાલમાં માનવ કામદારોનું સ્થાન લઈ શકતા નથી. ભારતના ઇ-કોમર્સ ક્ષેત્રને શક્તિ આપતા લાખો ગિગ કામદારો ફક્ત પેકેજો પહોંચાડતા નથી, તેઓ સરનામાં પણ ચકાસે છે, કેશ-ઓન-ડિલિવરીનું સંચાલન કરે છે અને ગ્રાહકોની સમસ્યાઓનું તાત્કાલિક નિરાકરણ કરે છે.

ડ્રોનનો આગમન ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાં નવી નોકરીઓનું સર્જન પણ કરી રહ્યું છે, જેમાં રિમોટ પાઇલટ્સ, જાળવણી ઇજનેરો અને સોફ્ટવેર ડેવલપર્સનો સમાવેશ થાય છે. નિષ્કર્ષ એ છે કે ડ્રોન માનવ શ્રમને સંપૂર્ણપણે બદલવાને બદલે પૂરક બનશે.

એકંદરે, ભારતમાં ડ્રોન ડિલિવરી ઝડપથી વધી રહી છે, પરંતુ પ્રશ્ન એ છે કે: શું તે છેલ્લા માઇલ ડિલિવરી રાઇડર્સને બદલી શકે છે? શું તે લાખો ડિલિવરી કામદારોની નોકરીઓ ગુમાવશે?

જવાબ ના છે, કારણ કે ડ્રોનનો પરિચય ફક્ત તમારા નિયમિત તબીબી પુરવઠા અને વેરહાઉસ ટ્રાન્સફરને લાભ કરશે. જ્યારે તમારા ઘરઆંગણે માલ પહોંચાડવાની જવાબદારી હજુ પણ ડિલિવરી રાઇડર્સ પર રહેશે.

તાજેતરના ઉદ્યોગ અંદાજો અનુસાર, ભારતનું લોજિસ્ટિક્સ બજાર 2033 સુધીમાં લગભગ બમણું થઈ શકે છે, જેમાં ડ્રોન ડિલિવરી વિશિષ્ટ છેલ્લા માઇલ કામગીરીનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ બનવાની અપેક્ષા છે.

Edgystify ના સહ-સ્થાપક અને CEO ઉમંગ શુક્લાના મતે, સૌથી મોટો ફેરફાર એ છે કે ડ્રોન ડિલિવરી હવે એક પ્રયોગ તરીકે જોવામાં આવતી નથી. તેમણે કહ્યું, “ભારતમાં ડ્રોન ડિલિવરી હવે જિજ્ઞાસા નથી, પરંતુ લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રનો એક વિશ્વસનીય ભાગ બની ગઈ છે.”

ઉમંગ શુક્લાએ નિર્દેશ કર્યો કે નિયમનકારોએ પહેલાથી જ પસંદગીના BVLOS કોરિડોરને મંજૂરી આપી દીધી છે, જ્યારે વાણિજ્યિક ઓપરેટરો અલગ-અલગ પ્રદર્શનોને બદલે અર્થપૂર્ણ સ્તરે સ્વાયત્ત ડિલિવરી ચલાવી રહ્યા છે.